II. Abdülhamid kimdir, nasıl padişah oldu, Kanun-ı Esasi neden ilan edildi, Meclis-i Mebusan neden kapatıldı, 93 Harbi’nde hangi topraklar kaybedildi, Hicaz Demiryolu neden yapıldı ve II. Abdülhamid neden tahttan indirildi? Osmanlı Devleti’nin 34. padişahı II. Abdülhamid, 1876 ile 1909 yılları arasında hüküm sürdü. Saltanatının ilk yıllarında Osmanlı Devleti Rusya ile ağır bir savaşa girdi. Parlamento 1878’de kapatıldı ve yönetim giderek Yıldız Sarayı merkezinde toplandı. Buna karşılık eğitim kurumları, demiryolları, telgraf hatları ve çeşitli kamu yatırımları genişledi. 1908’de II. Meşrutiyet yeniden yürürlüğe girdi, 1909’daki siyasi kriz sonrasında ise II. Abdülhamid tahttan indirildi.
II. Abdülhamid Kimdir?
II. Abdülhamid, Osmanlı Devleti’nin 34. padişahıdır.
21 Eylül 1842 tarihinde İstanbul’da dünyaya geldi. Babası Sultan Abdülmecid, annesi Tirimüjgan Kadınefendi’dir.
Annesini küçük yaşta kaybetmesinin ardından Perestu Kadınefendi tarafından yetiştirildi.
Şehzadeliğinde tarih, siyaset, ekonomi ve musikiyle ilgilendi. Marangozluğa da özel merak duydu.
Ağabeyi V. Murad’ın 1876 yılında tahttan indirilmesinin ardından 31 Ağustos 1876’da Osmanlı tahtına çıktı.
II. Abdülhamid Kaç Yaşında Padişah Oldu?
II. Abdülhamid tahta çıktığında yaklaşık 33 yaşındaydı.
Osmanlı Devleti o sırada ağır bir siyasi kriz yaşıyordu.
Sultan Abdülaziz birkaç ay önce tahttan indirilmiş ve kısa süre sonra hayatını kaybetmişti.
Yerine geçen V. Murad ise yalnızca 93 gün tahtta kalabilmişti.
Balkanlarda Sırbistan ve Karadağ ile savaş devam ediyor, Bulgar bölgelerindeki olaylar Avrupa devletlerinin Osmanlı üzerindeki baskısını artırıyordu.
Yeni padişah böyle bir ortamda hükümdar oldu.
II. Abdülhamid Kimin Oğludur?
II. Abdülhamid’in babası Sultan Abdülmecid’dir.
Sultan Abdülmecid’in dört oğlu Osmanlı tahtına çıktı:
V. Murad, II. Abdülhamid, V. Mehmed Reşad ve VI. Mehmed Vahdeddin.
II. Abdülhamid’in ardından da kardeşi V. Mehmed Reşad Osmanlı padişahı olacaktı.
II. Abdülhamid Meşrutiyet Sözü Vererek mi Tahta Çıktı?
V. Murad’ın hükümdarlığının sürdürülemeyeceği anlaşılınca devlet adamları veliaht Abdülhamid Efendi ile görüşmeye başladı.
Midhat Paşa ve anayasal yönetimi savunan çevreler yeni padişahın meşrutiyet ve anayasa konusunda nasıl bir tutum izleyeceğini öğrenmek istiyordu.
Dönemin kaynaklarında Abdülhamid’in anayasanın ilanına karşı çıkmayacağını bildirdiği aktarılır.
V. Murad 31 Ağustos 1876’da tahttan indirildi ve II. Abdülhamid padişah oldu.
Kanun-ı Esasi Nedir?
II. Abdülhamid döneminin hemen başındaki en önemli gelişmelerden biri Kanun-ı Esasi’nin ilan edilmesidir.
Osmanlı Devleti’nin ilk anayasası olan Kanun-ı Esasi 23 Aralık 1876 tarihinde yürürlüğe girdi.
Böylece I. Meşrutiyet dönemi başladı.
Anayasa iki kanatlı bir parlamento öngörüyordu.
Halk tarafından seçilen temsilciler Meclis-i Mebusan’da, padişah tarafından atanan üyeler ise Meclis-i Ayan’da görev yapacaktı.
Midhat Paşa Kimdir?
II. Abdülhamid’in ilk yıllarında en etkili devlet adamlarından biri Midhat Paşa idi.
Midhat Paşa anayasal yönetime geçilmesini savunan isimlerin başında geliyordu.
Kanun-ı Esasi’nin hazırlanmasında önemli rol oynadı ve Aralık 1876’da sadrazam oldu.
Ancak kısa süre içinde padişahla arasında ciddi görüş ayrılıkları ortaya çıktı.
II. Abdülhamid, Kanun-ı Esasi’nin kendisine verdiği yetkiye dayanarak Midhat Paşa’yı görevden aldı ve ülke dışına gönderdi.
İlk Osmanlı Parlamentosu Ne Zaman Açıldı?
Kanun-ı Esasi’nin ilanından sonra seçimler gerçekleştirildi.
Meclis-i Umumi 19 Mart 1877 tarihinde Dolmabahçe Sarayı’nda törenle açıldı.
Parlamentonun seçilmiş kanadı Meclis-i Mebusan, imparatorluğun farklı bölgelerinden ve topluluklarından gelen temsilcilerden oluşuyordu.
Ancak parlamentonun faaliyeti uzun sürmedi.
93 Harbi Nedir?
II. Abdülhamid saltanatının en büyük askerî felaketlerinden biri 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşıdır.
Savaş Rumi takvimde 1293 yılına denk geldiği için Türkiye’de daha çok 93 Harbi adıyla bilinir.
Rus orduları hem Balkanlar hem de Kafkasya üzerinden Osmanlı topraklarına saldırdı.
Osmanlı kuvvetleri Plevne’de Osman Paşa komutasında uzun süre direnmesine rağmen savaşın genel gidişatı değiştirilemedi.
Rus ordusu İstanbul yakınlarındaki Yeşilköy’e kadar ilerledi.
Meclis-i Mebusan Neden Kapatıldı?
93 Harbi devam ederken hükümet ve Meclis-i Mebusan arasında savaşın yönetimi konusunda sert tartışmalar yaşandı.
II. Abdülhamid 13 Şubat 1878 tarihinde Meclis-i Mebusan’ı kapattı.
Kanun-ı Esasi tamamen yürürlükten kaldırılmadı ancak parlamento yeniden toplantıya çağrılmadı.
Böylece I. Meşrutiyet’in parlamentolu dönemi fiilen sona erdi.
Meclis ancak 1908’de II. Meşrutiyet’in ilanından sonra yeniden açılacaktı.
Ayastefanos Antlaşması Nedir?
Rus ordularının İstanbul yakınlarına ulaşması üzerine Osmanlı Devleti barış istemek zorunda kaldı.
3 Mart 1878 tarihinde Ayastefanos Antlaşması imzalandı.
Antlaşma Osmanlı Devleti açısından son derece ağır şartlar içeriyordu.
Balkanlarda çok geniş bir Bulgaristan oluşturulması ve Rusya’nın bölgede büyük nüfuz kazanması özellikle İngiltere ve Avusturya-Macaristan’ı rahatsız etti.
Bu nedenle antlaşmanın şartları daha sonra Berlin’de yeniden görüşüldü.
Berlin Antlaşması Ne Getirdi?
13 Temmuz 1878 tarihli Berlin Antlaşması, Ayastefanos’un bazı şartlarını değiştirdi ancak Osmanlı Devleti yine büyük toprak ve nüfuz kayıpları yaşadı.
Sırbistan, Karadağ ve Romanya’nın bağımsızlığı uluslararası düzeyde kabul edildi.
Bulgaristan özerk bir prenslik hâline geldi.
Bosna-Hersek’in yönetimi Avusturya-Macaristan’a bırakıldı.
Kars, Ardahan ve Batum Rusya’nın kontrolüne geçti.
Osmanlı Devleti ayrıca Rusya’ya ağır savaş tazminatı ödemek zorunda kaldı.
Kıbrıs II. Abdülhamid Döneminde İngiltere’ye mi Verildi?
93 Harbi sonrasında İngiltere ile Osmanlı Devleti arasında yapılan görüşmeler sonucunda Kıbrıs’ın yönetimi 1878 yılında İngiltere’ye bırakıldı.
Osmanlı egemenliğinin hukuken devam edeceği belirtilmesine rağmen adanın fiilî yönetimi İngiltere’ye geçti.
II. Abdülhamid anlaşmaya başlangıçta direnmiş, daha sonra Osmanlı egemenlik haklarının korunacağına ilişkin hüküm eklenmesinin ardından onay vermişti.
Tunus ve Mısır II. Abdülhamid Döneminde mi Kaybedildi?
Evet.
Tunus 1881 yılında Fransa tarafından işgal edildi.
Mısır ise 1882 yılında İngiliz kuvvetlerinin kontrolüne girdi.
Mısır hukuken Osmanlı Devleti’ne bağlı kalmaya devam etse de fiilî yönetim İngiltere’nin eline geçti.
Bu gelişmeler 19. yüzyılın sonlarında Osmanlı Devleti üzerindeki Avrupa baskısının boyutunu gösteriyordu.
Düyun-ı Umumiye Nedir?
Osmanlı Devleti’nin dış borç sorunu Sultan Abdülmecid ve Sultan Abdülaziz dönemlerinde giderek büyümüştü.
1875 yılında devlet borç ödemelerinde ciddi bir krize girdi.
Borçların yeniden yapılandırılması için yapılan görüşmeler sonucunda 1881 Muharrem Kararnamesi ilan edildi.
Bunun ardından Düyun-ı Umumiye İdaresi kuruldu.
Osmanlı Devleti’nin bazı önemli vergi ve gelir kaynakları yabancı alacaklıların temsil edildiği bu kuruluşun kontrolüne bırakıldı.
Düyun-ı Umumiye, Osmanlı mali egemenliği açısından önemli sınırlamalar oluştururken devletin borçlarını daha düzenli biçimde ödeyebilmesinin de aracı hâline geldi.
II. Abdülhamid Döneminde Yönetim Yıldız Sarayı’na mı Taşındı?
II. Abdülhamid Dolmabahçe Sarayı yerine Yıldız Sarayı’nı temel yönetim merkezi hâline getirdi.
Padişah devlet işlerini büyük ölçüde saray içerisindeki mabeyn teşkilatı üzerinden takip etmeye başladı.
Bakanlıklardan ve taşradan gelen raporlar doğrudan Yıldız’a ulaştırılıyordu.
Bu durum padişahın karar alma mekanizması üzerindeki kişisel etkisini önemli ölçüde artırdı.
Hafiyelik ve Jurnal Sistemi Nedir?
II. Abdülhamid dönemi özellikle genişleyen hafiye ve jurnal ağı ile tanınır.
Devlet görevlileri ve çeşitli kişiler tarafından saraya çok sayıda rapor gönderiliyordu.
Amaç padişaha karşı darbe veya isyan girişimlerini önceden tespit etmek ve devletin farklı bölgelerindeki gelişmeleri yakından takip etmekti.
Ancak sistem aynı zamanda kişisel hesaplaşmaların ve asılsız ihbarların da aracı olabildi.
II. Abdülhamid’in 1909’da tahttan indirilmesinin ardından Yıldız Sarayı’nda çok büyük miktarda jurnal bulundu; bunların önemli bölümü daha sonra imha edildi.
II. Abdülhamid Döneminde Sansür Var mıydı?
II. Abdülhamid döneminde gazete, kitap ve tiyatro eserleri üzerinde devlet denetimi ve sansür uygulamaları genişledi.
Yönetim özellikle rejim karşıtı örgütlenmeler, ayrılıkçı hareketler ve padişaha yönelik tehditler konusunda sıkı kontrol uyguladı.
Dönemin savunucuları bu uygulamaları imparatorluğun ağır güvenlik sorunlarıyla ilişkilendirirken muhalifleri basın ve siyasal özgürlüklerin sınırlandırılması olarak değerlendirdi.
Bu nedenle Abdülhamid döneminin siyasal yönetimi tarih yazımında farklı yorumların en yoğun olduğu konulardan biridir.
II. Abdülhamid Eğitim Alanında Neler Yaptı?
II. Abdülhamid döneminde modern devlet okullarının imparatorluğun farklı bölgelerine yayılması hızlandı.
Rüştiyeler, idadiler ve çeşitli meslek okullarının sayısı arttı.
Dönemin sonlarına gelindiğinde imparatorluk genelinde 619 rüştiye bulunuyordu ve bunların 74’ü kız öğrenciler için eğitim veriyordu. Yaklaşık 40 bin öğrenci bu okullarda öğrenim görüyordu.
Eğitim yatırımları yalnızca İstanbul’la sınırlı kalmadı; taşrada da modern devlet okullarının yaygınlaştırılmasına çalışıldı.
II. Abdülhamid Döneminde Mühendislik Eğitimi Gelişti mi?
Evet.
Modern mühendis yetiştirmek amacıyla kurulan Hendese-i Mülkiyye Mektebi Abdülhamid döneminde önemli bir teknik eğitim kurumu hâline geldi.
Bu okuldan mezun olan mühendisler yol, köprü ve özellikle Hicaz Demiryolu gibi büyük altyapı projelerinde görev yaptı.
Kurum daha sonra Türkiye’deki modern mühendislik eğitiminin önemli tarihî temellerinden birini oluşturdu.
Demiryolları II. Abdülhamid Döneminde Gelişti mi?
Demiryolu, II. Abdülhamid dönemindeki altyapı politikasının önemli unsurlarından biriydi.
Anadolu ve Rumeli’de mevcut hatlar genişletildi.
Bağdat Demiryolu projesi geliştirildi.
Ancak dönemin en sembolik demiryolu yatırımı Hicaz Demiryolu oldu.
Demiryolları yalnızca ekonomik amaç taşımıyordu.
Merkez ile uzak vilayetler arasındaki askerî ve idarî bağlantının güçlendirilmesi de hedefleniyordu.
Hicaz Demiryolu Nedir?
Hicaz Demiryolu, II. Abdülhamid döneminin en tanınmış altyapı projelerinden biridir.
Padişah 2 Mayıs 1900 tarihinde hattın yapımına başlanmasını emretti.
İnşaat 1 Eylül 1900’de başladı.
Şam’dan güneye doğru ilerleyen hat 1908 yılında Medine’ye ulaştı.
Hayfa bağlantısıyla birlikte demiryolunun uzunluğu yaklaşık 1464 kilometreyi buldu.
Hicaz Demiryolu Neden Yapıldı?
Projenin birkaç temel amacı bulunuyordu.
Hac yolculuğunu kolaylaştırmak,
Şam ile Medine arasındaki ulaşım süresini azaltmak,
Hicaz üzerindeki Osmanlı merkezî otoritesini güçlendirmek,
gerektiğinde asker ve malzeme sevkiyatını hızlandırmak
ve İslam dünyası içerisinde Osmanlı halifeliğinin prestijini artırmak hedefleniyordu.
Hattın finansmanında İslam dünyasının farklı bölgelerinden gelen bağışlar önemli rol oynadı.
Hicaz Demiryolu Mekke’ye Ulaştı mı?
Hayır.
Hattın başlangıçtaki hedeflerinden biri Mekke’ye kadar ulaşmaktı.
Ancak demiryolu II. Abdülhamid döneminde Medine’ye kadar tamamlandı.
Mekke ve Cidde bağlantıları çeşitli siyasi ve yerel dirençler nedeniyle gerçekleştirilemedi.
II. Abdülhamid Panislamizm Politikası İzledi mi?
II. Abdülhamid, padişahlığının yanı sıra halifelik sıfatını dış ve iç politikada daha görünür biçimde kullandı.
Özellikle Avrupa sömürge yönetimleri altında yaşayan Müslümanlarla ilişkilerin güçlendirilmesine önem verdi.
Bu yaklaşım tarih literatüründe sıklıkla İttihad-ı İslam veya Panislamizm politikası olarak adlandırılır.
Hicaz Demiryolu da bu politikanın sembolik projelerinden biri hâline geldi.
Hamidiye Alayları Nedir?
II. Abdülhamid döneminde Doğu Anadolu’daki bazı aşiretlerden Hamidiye Hafif Süvari Alayları oluşturuldu.
Alayların kuruluş amaçları arasında sınır güvenliğinin güçlendirilmesi, muhtemel Rus saldırılarına karşı bölgenin savunulması ve merkezî otoritenin artırılması bulunuyordu.
1890’ların başında başlayan teşkilatlanma kısa sürede genişledi ve çok sayıda süvari alayı oluşturuldu.
Ancak birliklerin uygulamaları ve bölgedeki Ermeni nüfusla yaşanan şiddet olaylarındaki rolleri tarih yazımında ciddi tartışma konusudur; dönemin çatışmaları yalnızca tek bir aktör veya tek bir nedenle açıklanamayacak ölçüde karmaşıktır.
Ermeni Meselesi II. Abdülhamid Döneminde Neden Büyüdü?
- yüzyılın sonlarına doğru Osmanlı Devleti’nin doğu vilayetlerinde Ermeni siyasi örgütleri, yerel Müslüman topluluklar, aşiretler ve devlet güçleri arasında artan çatışmalar yaşandı.
Büyük Avrupa devletleri de reform talepleri üzerinden meseleye müdahil oldu.
1890’larda meydana gelen kitlesel şiddet olaylarında çok sayıda insan hayatını kaybetti.
Bu olayların nedenleri, devlet politikalarının rolü, silahlı örgütlerin faaliyetleri ve kurban sayıları tarihçiler arasında ayrıntılı biçimde incelenmeye ve tartışılmaya devam etmektedir.
Yunanistan ile 1897 Savaşı Neden Çıktı?
Girit’te Yunanistan ile birleşmeyi savunan hareketlerin güçlenmesi Osmanlı-Yunan ilişkilerini gerginleştirdi.
1897 yılında iki devlet arasında savaş başladı.
Osmanlı ordusu Tesalya cephesinde önemli askerî başarılar elde etti.
Ancak Avrupa devletlerinin diplomatik müdahalesi sonucunda savaşın siyasi sonuçları askerî kazanımlar kadar geniş olmadı.
Girit meselesi de tamamen çözülemedi.
II. Abdülhamid’e Suikast Girişimi Oldu mu?
Evet.
II. Abdülhamid’e yönelik en bilinen suikast girişimlerinden biri 1905 yılında Yıldız Camii çıkışında gerçekleşti.
Padişah cuma selamlığından ayrılırken patlatılması planlanan bomba, Abdülhamid’in birkaç dakikalık gecikmesi nedeniyle hedeflenen sonucu vermedi.
Patlamada çok sayıda kişi öldü veya yaralandı, ancak padişah zarar görmedi.
İttihat ve Terakki Cemiyeti Nedir?
II. Abdülhamid yönetimine karşı en etkili siyasi muhalefet hareketlerinden biri zamanla İttihat ve Terakki Cemiyeti oldu.
Cemiyet özellikle genç subaylar, öğrenciler ve bürokratlar arasında destek kazandı.
Temel taleplerinden biri 1878’den beri fiilen askıda bulunan Kanun-ı Esasi’nin yeniden uygulanması ve parlamentonun açılmasıydı.
1908 yılına gelindiğinde özellikle Rumeli’deki askerî birliklerde hareket giderek güçlendi.
II. Meşrutiyet Ne Zaman İlan Edildi?
İttihat ve Terakki çevresindeki subayların Rumeli’de başlattığı hareket hızla büyüdü.
II. Abdülhamid 23 Temmuz 1908 tarihinde Kanun-ı Esasi’nin yeniden uygulanmasını kabul etti.
Böylece II. Meşrutiyet dönemi başladı.
Seçimler gerçekleştirildi ve Meclis-i Mebusan 17 Aralık 1908 tarihinde yeniden açıldı.
31 Mart Vakası Nedir?
II. Meşrutiyet’in ilanından sonra İstanbul’da siyasi gerilim devam etti.
Rumi takvime göre 31 Mart 1325, miladi takvime göre 13 Nisan 1909 tarihinde İstanbul’daki bazı askerî birlikler ayaklandı.
Olay tarihe 31 Mart Vakası olarak geçti.
İsyanın arka planı, farklı siyasi grupların rolü ve II. Abdülhamid’in olaylardaki sorumluluğu tarih yazımında uzun süre tartışılmıştır.
Güvenle söylenebilecek olan, isyanın II. Meşrutiyet sonrasındaki yoğun siyasi mücadele ortamında ortaya çıktığı ve II. Abdülhamid’in tahttan indirilmesiyle sonuçlanan süreci hızlandırdığıdır.
Hareket Ordusu Nedir?
İstanbul’daki ayaklanmayı bastırmak amacıyla Selanik’ten Hareket Ordusu gönderildi.
Ordunun kumandanı Mahmud Şevket Paşa idi.
Hareket Ordusu İstanbul’a girerek ayaklanmayı bastırdı.
Ordunun içerisinde daha sonra Osmanlı ve Türkiye tarihinde önemli roller oynayacak çok sayıda subay bulunuyordu.
II. Abdülhamid Neden Tahttan İndirildi?
31 Mart Vakası bastırıldıktan sonra Osmanlı parlamentosunun iki kanadı birlikte toplandı.
II. Abdülhamid’in tahttan indirilmesine karar verildi.
27 Nisan 1909 tarihinde II. Abdülhamid’in yaklaşık 33 yıllık saltanatı sona erdi.
Yerine kardeşi V. Mehmed Reşad Osmanlı tahtına çıktı.
II. Abdülhamid Tahttan İndirildikten Sonra Nereye Gönderildi?
II. Abdülhamid tahttan indirildikten sonra ailesinin bazı üyeleriyle birlikte Selanik’e gönderildi.
Burada Alatini Köşkü’nde gözetim altında yaşadı.
1912 yılında Balkan Savaşları sırasında Selanik’in Osmanlı kontrolünden çıkma tehlikesi ortaya çıkınca İstanbul’a getirildi.
Hayatının geri kalan bölümünü Beylerbeyi Sarayı’nda geçirdi.
II. Abdülhamid Ne Zaman Öldü?
II. Abdülhamid 10 Şubat 1918 tarihinde İstanbul’da hayatını kaybetti.
Öldüğünde 75 yaşındaydı.
Tahttan indirildikten sonra yaklaşık dokuz yıl daha yaşamıştı.
Cenazesi büyük bir törenle kaldırıldı.
II. Abdülhamid’in Mezarı Nerede?
II. Abdülhamid’in naaşı İstanbul Divanyolu’nda bulunan II. Mahmud Türbesi’ne defnedildi.
Babası Sultan Abdülmecid farklı bir yerde gömülü olmasına rağmen Abdülhamid, dedesi II. Mahmud ve amcası Abdülaziz’in bulunduğu türbeye defnedildi.
II. Abdülhamid Nasıl Bir Padişahtı?
II. Abdülhamid’in yaklaşık 33 yıllık hükümdarlığı tarih yazımında birbirinden oldukça farklı değerlendirmelere konu olmuştur.
Bir tarafta eğitim kurumlarının yaygınlaştırılması, Hicaz Demiryolu, telgraf ve ulaşım ağlarının geliştirilmesi, teknik eğitim ve merkezî yönetimin güçlendirilmesi gibi uygulamalar bulunur.
Diğer tarafta parlamentonun 1878-1908 arasında kapalı tutulması, sansür, jurnal ve siyasi gözetim uygulamaları dönemin muhaliflerinin temel eleştirilerini oluşturmuştur.
Bu nedenle II. Abdülhamid dönemi yalnızca tek bir siyasi etiket üzerinden değil; imparatorluğun toprak kayıpları, büyük devlet baskısı, milliyetçi hareketler, eğitim ve altyapı yatırımları ile merkezîleşme politikalarının birlikte incelenmesiyle anlaşılabilir.
II. Abdülhamid Neden Önemlidir?
II. Abdülhamid, Osmanlı Devleti’nin parçalanma baskısının giderek arttığı bir dönemde yaklaşık 33 yıl tahtta kaldı.
Saltanatının başlangıcında Kanun-ı Esasi ilan edildi ve ilk Osmanlı parlamentosu açıldı.
93 Harbi büyük toprak ve nüfus kayıpları doğurdu.
1878’de parlamento kapatıldı.
1881’de Düyun-ı Umumiye kuruldu.
Tunus Fransa, Mısır İngiltere tarafından işgal edildi.
Buna karşılık eğitim ağı genişletildi, teknik okullar geliştirildi ve demiryolu yatırımlarına ağırlık verildi. Hicaz Demiryolu 1908 yılında Medine’ye ulaştı.
1908’de II. Meşrutiyet yeniden ilan edildi.
1909’daki 31 Mart Vakası sonrasında II. Abdülhamid tahttan indirildi.
Onun hükümdarlığı böylece Osmanlı tarihinde mutlak merkezî yönetim arayışıyla anayasal yönetim mücadelesinin, büyük toprak kayıplarıyla modernleşme yatırımlarının aynı dönemde görüldüğü en önemli saltanatlardan biri olarak tarihe geçti.
II. Abdülhamid Hakkında Kısa Bilgiler
Tam adı: II. Abdülhamid
Osmanlı sırası: 34. padişah
Babası: Sultan Abdülmecid
Annesi: Tirimüjgan Kadınefendi
Doğum tarihi: 21 Eylül 1842
Doğum yeri: İstanbul
Tahta çıkışı: 31 Ağustos 1876
Tahta çıktığı yaş: Yaklaşık 33
Hüküm dönemi: 1876-1909
Tahtta kaldığı süre: Yaklaşık 33 yıl
İlk anayasa: Kanun-ı Esasi
I. Meşrutiyet: 1876
Büyük savaş: 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı
Meclis-i Mebusan’ın kapatılması: 1878
Düyun-ı Umumiye: 1881
Önemli proje: Hicaz Demiryolu
Hicaz Demiryolu’nun Medine’ye ulaşması: 1908
II. Meşrutiyet: 1908
Saltanatının sona ermesine giden olay: 31 Mart Vakası
Tahttan indirilmesi: 27 Nisan 1909
Yerine geçen padişah: V. Mehmed Reşad
Ölüm tarihi: 10 Şubat 1918
Ölüm yeri: İstanbul
Türbesi: II. Mahmud Türbesi
II. Abdülhamid, Osmanlı Devleti’nin 19. yüzyılın sonundaki en büyük siyasi, askerî ve ekonomik dönüşümlerine hükmeden padişahlardan biridir. Saltanatının ilk yıllarında anayasal yönetim başladı ancak 93 Harbi’nin ardından parlamento kapatıldı ve devlet yönetimi uzun yıllar Yıldız Sarayı merkezinde yürütüldü. Eğitim, ulaşım, haberleşme ve teknik altyapıya yapılan yatırımlar dönemin kalıcı mirasları arasında yer alırken sansür, siyasi gözetim ve parlamentonun kapalı tutulması yönetimin en çok tartışılan yönleri oldu. 1908’de II. Meşrutiyet’in yeniden ilan edilmesinin ardından siyasi dengeler tamamen değişti. 1909’daki 31 Mart Vakası sonrasında II. Abdülhamid tahttan indirildi ve yerine kardeşi V. Mehmed Reşad geçti.
