IV. Mehmet kimdir, neden “Avcı Mehmet” olarak anılır, kaç yaşında padişah oldu, Köprülüler döneminde neler yaşandı, Girit nasıl fethedildi, II. Viyana Kuşatması neden başarısız oldu ve IV. Mehmet neden tahttan indirildi? Osmanlı Devleti’nin 19. padişahı IV. Mehmet, henüz çocuk yaşta çıktığı tahtta yaklaşık 39 yıl kaldı. Kösem Sultan ile Turhan Sultan arasındaki iktidar mücadelesi, Çınar Vakası, Köprülü Mehmed Paşa’nın yükselişi, Girit’in büyük ölçüde Osmanlı hâkimiyetine alınması, Lehistan seferleri ve 1683 II. Viyana Kuşatması onun uzun saltanatının en önemli olayları arasında yer aldı.
IV. Mehmet Kimdir?
IV. Mehmet, Osmanlı Devleti’nin 19. padişahıdır.
2 Ocak 1642 tarihinde İstanbul’da dünyaya geldi. Babası Sultan İbrahim, annesi ise Turhan Sultan idi.
Babası Sultan İbrahim’in 1648 yılında tahttan indirilmesinin ardından IV. Mehmet henüz çocuk yaşta Osmanlı tahtına çıkarıldı.
Saltanatı 1648-1687 yılları arasında yaklaşık 39 yıl sürdü. Bu uzun hükümdarlık süresi, onu Osmanlı tarihinde en uzun süre tahtta kalan padişahlardan biri hâline getirdi.
IV. Mehmet Kaç Yaşında Padişah Oldu?
IV. Mehmet, babası Sultan İbrahim’in tahttan indirilmesinin ardından 8 Ağustos 1648 tarihinde Osmanlı padişahı oldu.
Henüz yaklaşık 6 yaşındaydı.
Bu nedenle çocuk padişahın devlet yönetimini doğrudan yürütmesi mümkün değildi.
Sarayda ve devlet yönetiminde padişahın büyükannesi Kösem Sultan, annesi Turhan Sultan, yeniçeri ağaları ve çeşitli devlet adamları arasında yoğun bir güç mücadelesi başladı.
IV. Mehmet Kimin Oğludur?
IV. Mehmet’in babası Osmanlı Devleti’nin 18. padişahı Sultan İbrahim, annesi ise Turhan Sultan’dır.
Sultan İbrahim 1648 yılında tahttan indirildikten kısa süre sonra öldürüldü.
Böylece çocuk yaştaki IV. Mehmet, Osmanlı tahtının merkezindeki son derece karmaşık bir siyasi ortamın içine girdi.
IV. Mehmet’in kardeşleri II. Süleyman ve II. Ahmed de ilerleyen yıllarda Osmanlı padişahı olacaktı.
IV. Mehmet’e Neden “Avcı Mehmet” Denir?
IV. Mehmet tarihte daha çok “Avcı Mehmet” adıyla tanınır.
Bunun nedeni padişahın ava son derece düşkün olmasıydı.
Özellikle Edirne ve Balkanlar’daki geniş av alanlarında uzun süreler geçiriyor, devlet merkezinden ayrılarak büyük av organizasyonlarına katılıyordu.
Av tutkusu saltanatının ilerleyen yıllarında eleştiri konusu hâline geldi.
Özellikle Osmanlı ordularının Avrupa’da ağır yenilgiler almaya başladığı dönemde padişahın avla fazla ilgilendiği yönündeki eleştiriler arttı.
Kösem Sultan ve Turhan Sultan Mücadelesi
IV. Mehmet’in çocukluk yıllarındaki en önemli olaylardan biri büyükannesi Kösem Sultan ile annesi Turhan Sultan arasında yaşanan saray mücadelesiydi.
Kösem Sultan daha önce IV. Murad ve Sultan İbrahim dönemlerinde büyük siyasi güç kazanmıştı.
IV. Mehmet çocuk yaşta tahta çıkınca Kösem Sultan yeniden devlet yönetiminde belirleyici konuma geldi.
Ancak Turhan Sultan da padişahın annesi olarak Valide Sultan konumundaydı.
İki kadın etrafında farklı saray ve asker grupları oluştu.
Mücadele giderek sertleşti. Kösem Sultan’ın IV. Mehmet’i tahttan indirip yerine başka bir şehzadeyi geçirmeyi planladığı yönündeki haberlerin ardından saray içerisindeki Turhan Sultan yanlıları harekete geçti.
Kösem Sultan 1651 yılında öldürüldü.
Böylece saraydaki siyasi üstünlük Turhan Sultan’a geçti.
Turhan Sultan Kimdir?
Turhan Sultan, IV. Mehmet’in annesi ve Osmanlı tarihinin etkili Valide Sultanlarından biridir.
Oğlu çocuk yaşta tahta çıktığı için devlet yönetiminde önemli rol oynadı.
Kösem Sultan’ın ölümünden sonra saray içerisindeki en güçlü isimlerden biri hâline geldi.
Ancak devletin karşı karşıya bulunduğu askerî ve ekonomik sorunlar son derece büyüktü.
Venedik ile devam eden Girit Savaşı, donanmanın karşılaştığı sorunlar, yeniçeri ve sipahi ayaklanmaları ve mali krizler Osmanlı yönetimini zor durumda bırakıyordu.
Çınar Vakası Nedir?
IV. Mehmet dönemindeki büyük iç krizlerden biri 1656 yılında gerçekleşen Çınar Vakası oldu.
Yeniçeriler ve sipahiler devlet yönetimindeki bazı kişilerin görevden alınmasını ve cezalandırılmasını istedi.
İsyancılar öldürülen kişilerin cesetlerini İstanbul’daki büyük bir çınar ağacına astı.
Bu nedenle olay tarihe Çınar Vakası olarak geçti.
Olay aynı zamanda “Vak’a-i Vakvakiye” adıyla da anılır.
Bu isyan, Osmanlı merkezî yönetiminin ne kadar ciddi bir otorite sorunu yaşadığını gösteriyordu.
Köprülü Mehmet Paşa Nasıl Sadrazam Oldu?
1656 yılı Osmanlı Devleti için kritik bir dönüm noktası oldu.
Turhan Sultan ve devlet ileri gelenleri, yaşanan siyasi ve askerî krizi sona erdirebilecek güçlü bir sadrazam arıyordu.
Bu ortamda Köprülü Mehmet Paşa sadrazamlığa getirildi.
Köprülü görevi kabul ederken devlet işlerine yapılacak müdahalelerin sınırlanması ve atamalar konusunda kendisine geniş hareket alanı verilmesi gibi şartlar ileri sürdü.
Köprülü Mehmet Paşa, sadrazamlığı sırasında askerî ve idarî disiplini yeniden sağlamaya çalıştı.
İsyancılara ve devlet otoritesine meydan okuyan gruplara karşı oldukça sert yöntemler kullandı. Onun göreve gelmesinden önce yalnızca sekiz yıl içerisinde 13 sadrazam değişmiş olması dönemdeki siyasi istikrarsızlığın boyutunu gösteriyordu.
Köprülüler Dönemi Nedir?
IV. Mehmet döneminin önemli bir bölümü Köprülüler Dönemi olarak bilinir.
Köprülü Mehmet Paşa’nın ardından oğlu Köprülü Fazıl Ahmed Paşa sadrazam oldu.
Baba ve oğulun uzun süre sadrazamlık yapmasıyla devlet yönetiminde belirli ölçüde istikrar sağlandı.
Osmanlı orduları Avrupa ve Akdeniz’de yeniden aktif seferlere başladı.
Bu dönemde Uyvar ele geçirildi, Girit’teki uzun savaş sonuçlandırıldı ve Lehistan üzerine seferler düzenlendi.
Köprülü Fazıl Ahmed Paşa Kimdir?
Köprülü Mehmet Paşa’nın 1661 yılında ölümünden sonra sadrazamlığa oğlu Fazıl Ahmed Paşa getirildi.
Fazıl Ahmed Paşa döneminde Osmanlı Devleti yeniden yoğun askerî faaliyetlere yöneldi.
Avusturya üzerine seferler düzenlendi.
Uyvar Kalesi ele geçirildi.
1664 yılında Avusturya ile Vasvar Antlaşması imzalandı.
Fazıl Ahmed Paşa daha sonra Girit’e giderek yıllardır devam eden Kandiye kuşatmasını sonuçlandırdı.
Girit Ne Zaman Fethedildi?
Girit Savaşı Sultan İbrahim döneminde 1645 yılında başlamıştı.
Ancak savaş kısa sürede sonuçlanmadı.
Venediklilerin kontrolündeki Kandiye güçlü biçimde savunuldu ve kuşatma yıllarca sürdü.
Köprülü Fazıl Ahmed Paşa bizzat Girit’e giderek harekâtın başına geçti.
Uzun kuşatmanın ardından Kandiye 1669 yılında Osmanlılara teslim edildi.
Böylece bazı küçük kaleler dışında Girit’in büyük bölümü Osmanlı hâkimiyetine girdi ve yaklaşık çeyrek asır süren savaşın temel meselesi sonuçlandı.
IV. Mehmet Girit Seferine Katıldı mı?
IV. Mehmet Girit kuşatmasını bizzat yönetmedi.
Fazıl Ahmed Paşa Kandiye önlerinde savaşı yürütürken padişah ağırlıklı olarak Balkanlar ve Mora bölgesindeki gelişmeleri takip etti.
Bu durum IV. Mehmet dönemindeki yönetim modelinin önemli özelliklerinden biridir.
Padişah devletin başındaydı ancak büyük askerî ve idarî sorumluluklar güçlü sadrazamların elinde bulunabiliyordu.
IV. Mehmet Lehistan Seferine Katıldı mı?
Evet.
IV. Mehmet’in bizzat katıldığı önemli askerî harekâtlardan biri 1672 Lehistan Seferi oldu.
Padişah ordusuyla birlikte Kamaniçe üzerine yürüdü.
Kamaniçe Kalesi Osmanlı kuvvetleri tarafından ele geçirildi.
IV. Mehmet kuşatmayı otağından takip etti ve kaynaklarda zaman zaman kıyafet değiştirerek askerlerin arasına girdiği de anlatılır.
Bucaş Antlaşması Nedir?
Kamaniçe’nin ele geçirilmesinden sonra Osmanlı Devleti ile Lehistan arasında Bucaş Antlaşması yapıldı.
Anlaşmayla Podolya bölgesindeki Osmanlı hâkimiyeti kabul edildi.
Bu dönem Osmanlıların Avrupa’daki siyasi ve askerî gücünün hâlâ oldukça etkili olduğunu gösteriyordu.
Ancak Lehistan cephesindeki çatışmalar sonraki yıllarda tamamen sona ermedi.
Merzifonlu Kara Mustafa Paşa Kimdir?
Köprülü Fazıl Ahmed Paşa’nın ölümünün ardından sadrazamlığa Merzifonlu Kara Mustafa Paşa getirildi.
Kara Mustafa Paşa, Köprülü ailesinin çevresinde yetişmiş güçlü bir devlet adamıydı.
Osmanlı Devleti’nin Avrupa’daki etkinliğini genişletme politikasını sürdürdü.
1678 yılında Çehrin Seferi gerçekleştirildi.
Ancak Merzifonlu Kara Mustafa Paşa’nın adını tarihe geçiren en önemli olay 1683 II. Viyana Kuşatması oldu.
II. Viyana Kuşatması Neden Yapıldı?
Osmanlı Devleti ile Habsburglar arasındaki mücadele 17. yüzyıl boyunca devam ediyordu.
Macaristan’daki Protestan ve Habsburg karşıtı grupların mücadelesi de Osmanlıların bölgedeki siyasetini etkiliyordu.
1683 yılında büyük bir Osmanlı ordusu Orta Avrupa yönünde harekete geçti.
Başlangıçta harekâtın Yanıkkale ve çevresine yönelik olması düşünülürken Merzifonlu Kara Mustafa Paşa ordunun yönünü Viyana’ya çevirdi.
IV. Mehmet sefer sırasında Belgrad civarında kaldı ve kuşatmayı bizzat yönetmedi.
Kaynaklar padişahın Viyana’nın doğrudan hedef seçilmesini önceden planlanan bir karar olarak görmediğini göstermektedir.
II. Viyana Kuşatması Ne Zaman Oldu?
Osmanlı ordusu 14 Temmuz 1683 tarihinde Viyana’yı kuşatmaya başladı.
Kuşatma yaklaşık iki ay sürdü.
Viyana savunması ciddi biçimde zorlandı ancak Avrupa devletleri şehre yardım göndermek için büyük bir ordu oluşturdu.
Lehistan Kralı III. Jan Sobieski komutasındaki müttefik kuvvetler 12 Eylül 1683 tarihinde Osmanlı ordusuna saldırdı.
Osmanlı ordusu ağır bir yenilgiye uğrayarak Viyana önlerinden çekildi.
Osmanlı Viyana’yı Neden Alamadı?
II. Viyana Kuşatması’nın başarısızlığını tek bir nedene bağlamak doğru değildir.
Kuşatma uzadı.
Avrupa devletlerinin yardım ordusunu oluşturabilmesi için zaman kazanıldı.
Osmanlı komuta kademesinde görüş ayrılıkları yaşandı.
Kırım kuvvetlerinden beklenen katkının yeterince sağlanamaması da savaşın seyrini etkiledi.
Müttefik ordunun zamanında Viyana’ya ulaşması sonucunda Osmanlı kuvvetleri iki cephede savaşmak zorunda kaldı.
12 Eylül 1683’teki büyük saldırı Osmanlı kuşatma ordusunun geri çekilmesiyle sonuçlandı.
Merzifonlu Kara Mustafa Paşa Neden Öldürüldü?
Viyana bozgununun ardından Merzifonlu Kara Mustafa Paşa ordunun kalan bölümünü toparlamaya çalıştı.
Ancak yenilgi İstanbul ve saray çevresinde büyük tepki yarattı.
Merzifonlu’nun siyasi rakipleri de bu yenilgiyi sadrazamı ortadan kaldırmak için fırsat olarak kullandı.
IV. Mehmet bir süre sonra idam fermanı gönderdi.
Merzifonlu Kara Mustafa Paşa 25 Aralık 1683 tarihinde Belgrad’da öldürüldü.
Viyana Bozgunundan Sonra Ne Oldu?
II. Viyana Kuşatması’nın başarısız olması Osmanlı tarihindeki büyük kırılma noktalarından biri oldu.
Avrupa devletleri Osmanlı Devleti’ne karşı geniş bir ittifak oluşturmaya başladı.
Avusturya, Lehistan ve Venedik’in başını çektiği güçlere daha sonra Rusya da katıldı.
Böylece Osmanlı Devleti birden fazla cephede uzun ve yıpratıcı bir savaşın içine girdi.
Osmanlıların Avrupa’daki bazı önemli kaleleri birbiri ardına kaybetmeye başlaması padişaha yönelik eleştirileri de artırdı.
Budin Ne Zaman Kaybedildi?
Osmanlıların Orta Avrupa’daki en önemli merkezlerinden biri olan Budin 1686 yılında Habsburg kuvvetlerinin eline geçti.
Budin, 1541 yılından beri Osmanlı hâkimiyetindeydi.
Şehrin kaybedilmesi Osmanlı kamuoyunda büyük bir şok yarattı.
Viyana bozgununun ardından başlayan geri çekilmenin artık geçici bir askerî başarısızlık olmadığı açık biçimde görülüyordu.
Budin’in düşmesinden sonra IV. Mehmet av faaliyetlerinden vazgeçtiğini ilan etti ancak padişaha yönelik siyasi tepki devam etti.
IV. Mehmet Neden Tahttan İndirildi?
1683 Viyana bozgununun ardından Osmanlı orduları Avrupa cephesinde art arda yenilgiler almaya başladı.
Budin kaybedildi.
1687 yılında Osmanlı ordusu yeni bir ağır yenilgi yaşadı.
Ordudaki askerler yönetime karşı ayaklandı ve padişaha olan güven büyük ölçüde ortadan kalktı.
İsyancı askerî gruplar İstanbul’a doğru ilerlerken devlet adamları IV. Mehmet’in tahtta kalmasının mümkün olmadığı kanaatine vardı.
Sonunda 8 Kasım 1687 tarihinde IV. Mehmet tahttan indirildi.
IV. Mehmet’in Yerine Kim Padişah Oldu?
IV. Mehmet’in tahttan indirilmesinin ardından kardeşi II. Süleyman Osmanlı padişahı oldu.
II. Süleyman uzun yıllar sarayda gözetim altında yaşamıştı.
Tahta çıktığında yaklaşık 45 yaşındaydı.
Böylece yaklaşık 39 yıl süren IV. Mehmet dönemi sona erdi.
IV. Mehmet Tahttan İndirildikten Sonra Ne Oldu?
IV. Mehmet tahttan indirildikten sonra öldürülmedi.
Önce saray içerisinde gözetim altında tutuldu.
Daha sonra Edirne’ye gönderildi.
Hayatının kalan bölümünü büyük ölçüde gözlerden uzak geçirdi.
Kardeşleri II. Süleyman ve II. Ahmed’in hükümdarlıklarını gördü.
IV. Mehmet Ne Zaman Öldü?
IV. Mehmet 1693 yılında Edirne’de hayatını kaybetti.
Öldüğünde yaklaşık 51 yaşındaydı.
Tahttan indirildikten sonra yaklaşık altı yıl daha yaşamıştı.
IV. Mehmet’in Mezarı Nerede?
IV. Mehmet’in naaşı İstanbul’a getirildi.
Annesi Turhan Sultan tarafından tamamlatılan Yeni Camii Külliyesi’ndeki Turhan Sultan Türbesi’ne defnedildi.
Bugün İstanbul Eminönü’nde bulunan türbe, Osmanlı hanedanının önemli mezar yapılarından biridir.
Yeni Camii IV. Mehmet Döneminde mi Tamamlandı?
İstanbul Eminönü’ndeki Yeni Camii’nin yapımı III. Murad döneminde Safiye Sultan’ın girişimiyle başlamış ancak uzun süre tamamlanamamıştı.
IV. Mehmet’in annesi Turhan Sultan projeyi yeniden ele aldı.
Caminin ve külliyenin yapımı tamamlandı ve 1665 yılında Yeni Camii ibadete açıldı.
Bu eser Turhan Sultan’ın İstanbul’a bıraktığı en önemli mimari miraslardan biri oldu.
Sabatay Sevi Olayı IV. Mehmet Döneminde mi Yaşandı?
Evet.
- yüzyılın en dikkat çekici dinî ve toplumsal olaylarından biri Sabatay Sevi hareketiydi.
İzmir doğumlu Sabatay Sevi kendisini beklenen Mesih olarak ilan etti ve özellikle Avrupa ile Osmanlı topraklarındaki bazı Yahudi toplulukları arasında geniş bir takipçi kitlesi oluşturdu.
Hareket Osmanlı yönetiminin dikkatini çekti.
Sabatay Sevi daha sonra saray çevresinde sorgulandı ve İslamiyet’i kabul ettiğini açıkladı.
Bu olay, 17. yüzyıl Osmanlı sosyal ve dinî tarihinin en çok tartışılan hadiselerinden biri olarak günümüze kadar geldi.
IV. Mehmet’in Çocukları Kimlerdir?
IV. Mehmet’in oğulları arasında II. Mustafa ve III. Ahmed Osmanlı tarihi açısından özellikle önemlidir.
Her iki şehzade de ilerleyen yıllarda Osmanlı tahtına çıktı.
II. Mustafa 1695 yılında, III. Ahmed ise 1703 yılında padişah oldu.
Böylece IV. Mehmet’in iki oğlu Osmanlı hükümdarı olarak hanedanın devamını sağladı.
Gülnuş Sultan Kimdir?
IV. Mehmet’in hayatındaki önemli isimlerden biri Gülnuş Emetullah Sultan idi.
II. Mustafa ve III. Ahmed’in annesiydi.
Oğullarının ilerleyen yıllarda padişah olmasıyla Gülnuş Sultan da Valide Sultan olarak Osmanlı sarayında güçlü bir konuma ulaşacaktı.
IV. Mehmet Nasıl Bir Padişahtı?
IV. Mehmet’in yaklaşık 39 yıllık hükümdarlığını tek bir dönem gibi değerlendirmek doğru değildir.
Tahta çıktığında çocuktu.
İlk yıllarında Kösem Sultan, Turhan Sultan, yeniçeri ağaları ve çeşitli devlet adamları arasında yoğun iktidar mücadeleleri yaşandı.
Köprülü Mehmet Paşa’nın sadrazamlığıyla merkezî otorite güçlendirildi.
Köprülü Fazıl Ahmed Paşa döneminde Osmanlı orduları önemli başarılar elde etti.
Girit’in büyük bölümü Osmanlı hâkimiyetine alındı.
Lehistan üzerine başarılı seferler düzenlendi.
Ancak Merzifonlu Kara Mustafa Paşa dönemindeki 1683 Viyana bozgunu, saltanatın gidişatını tamamen değiştirdi.
Ardından Avrupa’da yaşanan büyük toprak kayıpları IV. Mehmet’in tahtını kaybetmesine kadar uzanan süreci başlattı.
IV. Mehmet Kaç Yıl Padişahlık Yaptı?
IV. Mehmet 1648 ile 1687 yılları arasında yaklaşık 39 yıl Osmanlı tahtında kaldı.
Bu süre Osmanlı tarihinde oldukça uzun bir saltanattır.
Ancak devlet yönetiminin önemli bölümlerinde Köprülü ailesi gibi güçlü sadrazamların öne çıkması, IV. Mehmet döneminin en belirgin özelliklerinden biridir.
IV. Mehmet Neden Önemlidir?
IV. Mehmet dönemi Osmanlı tarihinin hem büyük başarılarını hem de büyük kırılmalarını aynı saltanat içerisinde barındırması açısından önemlidir.
Çocuk padişah döneminde büyük bir saray krizi yaşandı.
Kösem Sultan öldürüldü.
Turhan Sultan devlet yönetiminin önemli aktörlerinden biri oldu.
Köprülüler döneminde merkezî otorite yeniden güçlendirildi.
Kandiye’nin 1669’da teslim olmasıyla Girit’in büyük bölümü Osmanlı hâkimiyetine girdi.
Kamaniçe fethedildi ve Osmanlılar Lehistan üzerinde önemli askerî baskı kurdu.
Ancak 1683 II. Viyana Kuşatması’nın başarısızlığı, Osmanlı-Avrupa mücadelelerinde yeni ve uzun bir savaş döneminin başlangıcı oldu.
Budin’in kaybedilmesi ve ordudaki isyanların ardından IV. Mehmet tahttan indirildi.
Bu nedenle onun saltanatı Osmanlı tarihindeki yeniden toparlanma, genişleme ve ardından büyük askerî gerilemenin aynı hükümdarlık içerisinde görüldüğü en dikkat çekici dönemlerden biridir.
IV. Mehmet Hakkında Kısa Bilgiler
Tam adı: IV. Mehmet
Bilinen adı: Avcı Mehmet
Osmanlı sırası: 19. padişah
Babası: Sultan İbrahim
Annesi: Turhan Sultan
Doğum tarihi: 2 Ocak 1642
Doğum yeri: İstanbul
Tahta çıkışı: 8 Ağustos 1648
Tahta çıktığı yaş: Yaklaşık 6
Hüküm dönemi: 1648-1687
Tahtta kaldığı süre: Yaklaşık 39 yıl
Önemli sadrazamları: Köprülü Mehmet Paşa, Köprülü Fazıl Ahmed Paşa, Merzifonlu Kara Mustafa Paşa
Önemli olay: Çınar Vakası
Önemli fetih: Kandiye ve Girit’in büyük bölümünün alınması
Önemli sefer: Kamaniçe Seferi
En büyük askerî kırılma: II. Viyana Kuşatması
Tahttan indirilmesi: 1687
Yerine geçen padişah: II. Süleyman
Padişah olan oğulları: II. Mustafa ve III. Ahmed
Ölüm tarihi: 1693
Ölüm yeri: Edirne
Türbesi: İstanbul, Turhan Sultan Türbesi
IV. Mehmet henüz çocuk yaşta çıktığı Osmanlı tahtında yaklaşık 39 yıl kaldı. Saltanatının ilk yıllarında devlet saray ve askerî grupların mücadelesiyle sarsılırken Köprülü ailesinin yönetimde güç kazanmasıyla Osmanlı Devleti yeniden toparlandı. Girit’in büyük bölümünün ele geçirilmesi ve Kamaniçe’nin fethi bu dönemin askerî başarıları oldu. Ancak 1683’te Viyana önlerinde yaşanan büyük bozgun dengeleri tersine çevirdi. Avrupa’da başlayan geri çekilme, Budin’in kaybı ve ordudaki ayaklanmalar sonunda IV. Mehmet’in 1687’de tahttan indirilmesine yol açtı. Uzun saltanatı böylece Osmanlı tarihindeki hem büyük başarıların hem de 17. yüzyılın en önemli askerî kırılmalarının yaşandığı dönemlerden biri olarak tarihe geçti.
