Fatih Sultan Mehmet kimdir, İstanbul’u kaç yaşında fethetti, hangi savaşlara katıldı ve nasıl öldü? Osmanlı Devleti’nin yedinci padişahı olan II. Mehmet, 29 Mayıs 1453’te İstanbul’u fethederek dünya tarihinin en önemli hükümdarlarından biri hâline geldi. Henüz 21 yaşındayken Bizans İmparatorluğu’na son veren Fatih Sultan Mehmet, yalnızca İstanbul’un fatihi değil; Osmanlı Devleti’ni büyük bir imparatorluğa dönüştüren hükümdarlardan biri olarak tarihe geçti.
Fatih Sultan Mehmet Kimdir?
Fatih Sultan Mehmet, diğer adıyla II. Mehmet, Osmanlı Devleti’nin yedinci padişahıdır.
30 Mart 1432 tarihinde Edirne’de dünyaya geldi. Babası Osmanlı Devleti’nin altıncı padişahı II. Murad, annesi ise Hüma Hatun’dur.
Çocuk yaşta iyi bir eğitim alan Şehzade Mehmet; dinî ilimlerin yanı sıra matematik, tarih, coğrafya, askerlik ve çeşitli diller üzerine eğitim gördü.
Henüz 12 yaşındayken ilk kez Osmanlı tahtına çıktı.
Ancak genç yaşı ve dönemin siyasi şartları nedeniyle babası II. Murad yeniden hükümdarlığı devraldı.
II. Murad’ın 1451 yılında ölümünün ardından Mehmet ikinci kez Osmanlı tahtına çıktı.
Bu ikinci saltanat dönemi, dünya tarihinin akışını değiştirecek gelişmelere sahne oldu.
Fatih Sultan Mehmet Kaç Yaşında Padişah Oldu?
II. Mehmet ilk kez 1444 yılında yaklaşık 12 yaşındayken Osmanlı padişahı oldu.
Babası II. Murad tahtı kendi isteğiyle oğluna bırakmıştı.
Ancak Avrupa’da Osmanlılara karşı yeni bir Haçlı seferinin hazırlanması ve devlet içerisindeki siyasi sorunlar üzerine II. Murad yeniden ordunun başına geçti.
1446 yılında II. Mehmet’in ilk hükümdarlığı sona erdi.
Şehzade Mehmet Manisa’ya gönderildi.
1451 yılında II. Murad’ın ölümü üzerine bu kez yaklaşık 19 yaşında ikinci kez Osmanlı tahtına çıktı.
Fatih Sultan Mehmet’in En Büyük Hedefi Neydi?
II. Mehmet ikinci kez tahta çıktığında en büyük hedeflerinden biri Konstantinopolis’i, yani İstanbul’u fethetmekti.
Şehir yüzyıllardır Osmanlı topraklarının ortasında bulunan Bizans İmparatorluğu’nun başkentiydi.
Daha önce birçok Osmanlı hükümdarı İstanbul’u kuşatmış ancak şehir alınamamıştı.
Fatih Sultan Mehmet, tahta çıktıktan kısa süre sonra fetih için kapsamlı hazırlıklara başladı.
Rumeli Hisarı Neden Yapıldı?
İstanbul kuşatmasının hazırlıkları kapsamında Fatih Sultan Mehmet, İstanbul Boğazı’nın Avrupa yakasına Rumeli Hisarı’nı yaptırdı.
Hisar 1452 yılında çok kısa bir sürede tamamlandı.
Karşı kıyıda Yıldırım Bayezid döneminde yaptırılan Anadolu Hisarı bulunuyordu.
Böylece Osmanlılar İstanbul Boğazı üzerindeki denetimlerini büyük ölçüde artırdı.
Rumeli Hisarı’nın en önemli amacı, Karadeniz’den Bizans’a gelebilecek askerî ve lojistik yardımları engellemekti.
İstanbul’un Fethi Ne Zaman Başladı?
Osmanlı ordusu 6 Nisan 1453 tarihinde İstanbul’u kuşatmaya başladı.
Şehrin savunmasında Bizans İmparatoru XI. Konstantinos ve Bizans kuvvetlerinin yanında Cenevizli askerler de bulunuyordu.
İstanbul’u çevreleyen güçlü kara surları, yüzyıllar boyunca çok sayıda kuşatmaya direnmişti.
Fatih Sultan Mehmet bu nedenle dönemin en gelişmiş kuşatma teknolojilerinden yararlandı.
Büyük toplar döktürüldü ve surlar günler boyunca top ateşi altında tutuldu.
Fatih’in Şahi Topları Nedir?
İstanbul’un fethi denildiğinde en çok bilinen unsurlardan biri Osmanlı ordusunun kullandığı büyük kuşatma toplarıdır.
Fatih Sultan Mehmet, surları yıkabilecek büyüklükte topların yapılmasına önem verdi.
Dönemin kaynaklarında Macar asıllı top ustası Urban ya da Orban tarafından büyük toplar üretildiği anlatılır.
Osmanlı ordusunun kullandığı ağır toplar, İstanbul’un güçlü kara surlarının aşılmasında önemli rol oynadı.
Ancak fethin yalnızca toplar sayesinde gerçekleştiğini söylemek doğru değildir.
Kuşatma, kara ve deniz kuvvetlerinin birlikte kullanıldığı kapsamlı bir askerî harekâttı.
Gemiler Karadan Nasıl Yürütüldü?
İstanbul kuşatmasının en ünlü olaylarından biri Osmanlı gemilerinin karadan Haliç’e indirilmesidir.
Bizans, Haliç girişine büyük bir zincir çekerek Osmanlı donanmasının bölgeye girmesini engellemişti.
Fatih Sultan Mehmet bunun üzerine farklı bir plan uyguladı.
Osmanlı gemileri Boğaz kıyısından karaya çıkarılarak yağlanmış kızaklar ve yollar üzerinden taşındı ve Haliç’e indirildi.
Bu hamle Bizans savunması üzerinde büyük baskı oluşturdu.
Osmanlı kuvvetleri artık yalnızca kara surlarını değil, Haliç tarafındaki savunma hatlarını da tehdit ediyordu.
İstanbul Ne Zaman Fethedildi?
Yaklaşık 53 gün süren kuşatmanın ardından Osmanlı ordusu 29 Mayıs 1453 tarihinde İstanbul’a girdi.
Bizans İmparatoru XI. Konstantinos savaş sırasında hayatını kaybetti.
Böylece yaklaşık bin yıl boyunca varlığını sürdüren Doğu Roma, yani Bizans İmparatorluğu sona erdi.
İstanbul’un fethi Osmanlı tarihinin yanı sıra Avrupa ve dünya tarihinin de en önemli olaylarından biri kabul edilir.
II. Mehmet ise bu zaferin ardından “Fatih” unvanıyla anılmaya başladı.
Fatih Sultan Mehmet İstanbul’u Kaç Yaşında Fethetti?
Fatih Sultan Mehmet, İstanbul’u fethettiğinde 21 yaşındaydı.
30 Mart 1432’de doğan II. Mehmet, 29 Mayıs 1453’te gerçekleştirilen fetihle genç yaşta dünya tarihinin en tanınmış hükümdarlarından biri hâline geldi.
İstanbul’un fethi, Fatih’in hükümdarlığının başlangıcındaki en büyük başarısı olsa da fetih politikası bundan sonra da devam etti.
İstanbul’un Fethinden Sonra Ne Oldu?
Fatih Sultan Mehmet, İstanbul’u yalnızca ele geçirmekle yetinmedi.
Şehrin yeniden ekonomik, siyasi ve sosyal bir merkez hâline gelmesi için kapsamlı çalışmalar başlattı.
İstanbul’a Anadolu ve Rumeli’nin farklı bölgelerinden nüfus getirildi.
Ticaretin canlandırılması, çarşıların kurulması, altyapının geliştirilmesi ve yeni yapıların inşa edilmesi teşvik edildi.
Şehir zaman içerisinde Osmanlı Devleti’nin başkenti ve imparatorluğun en önemli merkezi hâline geldi.
Ayasofya’ya Ne Oldu?
İstanbul’un fethinin ardından Bizans’ın en önemli dini yapılarından biri olan Ayasofya, camiye çevrildi.
Yapı Osmanlı döneminde çeşitli onarımlar gördü ve çevresine minareler ile farklı yapılar eklendi.
Ayasofya yüzyıllar boyunca İstanbul’un en önemli dinî ve mimari yapılarından biri olmaya devam etti.
Fatih Sultan Mehmet’in Fetihleri Nelerdir?
Fatih Sultan Mehmet’in hedefi yalnızca İstanbul değildi.
Saltanatı boyunca Balkanlar ve Anadolu’da çok sayıda askerî sefer düzenledi.
Sırbistan üzerine seferler gerçekleştirildi.
Mora Despotluğu Osmanlı hâkimiyetine alındı.
Trabzon Rum İmparatorluğu’na 1461 yılında son verildi.
Bosna’nın önemli bölümü Osmanlı topraklarına katıldı.
Karadeniz kıyılarında Osmanlı hâkimiyeti genişletildi.
Kırım üzerindeki Osmanlı etkisinin güçlenmesiyle Karadeniz giderek Osmanlıların kontrolündeki önemli bir ticaret alanına dönüştü.
Trabzon Rum İmparatorluğu’nu Kim Yıktı?
Trabzon Rum İmparatorluğu, 1461 yılında Fatih Sultan Mehmet tarafından ortadan kaldırıldı.
Fatih ordusuyla Trabzon üzerine yürüdü ve şehri kuşatma altına aldı.
Trabzon’un Osmanlılara teslim olmasıyla Bizans siyasi geleneğinin Anadolu’daki son önemli bağımsız merkezlerinden biri de ortadan kalkmış oldu.
Fatih Sultan Mehmet ve Uzun Hasan Savaşı
Fatih Sultan Mehmet’in Anadolu’daki en güçlü rakiplerinden biri Akkoyunlu hükümdarı Uzun Hasan idi.
Osmanlı Devleti ile Akkoyunlular arasındaki rekabet zamanla savaşa dönüştü.
İki büyük ordu 1473 yılında Otlukbeli Savaşı’nda karşı karşıya geldi.
Savaş Osmanlı ordusunun zaferiyle sonuçlandı.
Otlukbeli zaferi Fatih Sultan Mehmet’in Anadolu’daki siyasi üstünlüğünü güçlendirdi.
Fatih Sultan Mehmet İtalya’yı Fethetmek İstedi mi?
Fatih döneminin sonlarına doğru Osmanlı ordusu İtalya’nın güneyine kadar ulaştı.
1480 yılında Gedik Ahmed Paşa komutasındaki Osmanlı kuvvetleri Otranto’yu ele geçirdi.
Bu gelişme Avrupa’da büyük endişe yarattı.
Ancak Fatih Sultan Mehmet’in 1481 yılında hayatını kaybetmesi üzerine Osmanlıların İtalya’daki ilerleyişi devam etmedi.
Otranto kısa süre sonra Osmanlı kontrolünden çıktı.
Fatih’in nihai hedefinin Roma olup olmadığı konusunda farklı tarihî yorumlar bulunmaktadır. Bu nedenle Roma’yı fethetmeyi kesin olarak planladığını söylemek tarihî açıdan ihtiyatla ele alınmalıdır.
Fatih Kanunnamesi Nedir?
Fatih Sultan Mehmet yalnızca fetihleriyle değil, Osmanlı devlet teşkilatının merkezileştirilmesiyle de önemlidir.
Onun döneminde devletin yönetimine ilişkin çeşitli kurallar bir araya getirildi.
Fatih Kanunnamesi olarak bilinen düzenlemeler, saray teşkilatından devlet görevlilerinin konumlarına kadar birçok alanı kapsıyordu.
Fatih döneminde padişahın merkezî otoritesi güçlendirildi ve Osmanlı Devleti daha sıkı bir imparatorluk yönetimine doğru ilerledi.
Fatih Sultan Mehmet Kardeş Katlini Yasallaştırdı mı?
Fatih Kanunnamesi içerisinde Osmanlı tahtına çıkan hükümdarın devlet düzenini koruma gerekçesiyle kardeşlerini öldürtebilmesine ilişkin tartışmalı bir hüküm bulunmaktadır.
Bu uygulama özellikle sonraki Osmanlı padişahları döneminde taht mücadelelerini önlemek amacıyla kullanıldı.
Ancak tarihçiler kanunnamenin metni, uygulanışı ve hangi dönemde hangi şekliyle düzenlendiği konusunda çeşitli tartışmalar yürütmektedir.
Kardeş katli, Osmanlı tarihinin bugün de en çok tartışılan konularından biridir.
Fatih Sultan Mehmet Kaç Dil Biliyordu?
Fatih Sultan Mehmet’in iyi eğitimli bir hükümdar olduğu bilinmektedir.
Kaynaklarda Arapça ve Farsçanın yanı sıra çeşitli Batı dilleriyle ilgilendiği belirtilmektedir.
Ancak popüler kaynaklarda sıkça tekrarlanan “7 dil biliyordu” gibi kesin sayıların tarihî belgelerle her zaman net biçimde doğrulanamadığını belirtmek gerekir.
Fatih’in farklı kültürlere, tarih, felsefe, coğrafya ve bilim alanlarına büyük ilgi duyduğu ise tarihî kaynaklarda açık biçimde görülür.
Fatih Sultan Mehmet Şair miydi?
Evet.
Fatih Sultan Mehmet şiirle de ilgilendi.
Şiirlerinde “Avnî” mahlasını kullandı.
Fatih’in şiirlerinden oluşan bir divanı bulunmaktadır.
Bu özelliği onun yalnızca savaşçı ve devlet adamı değil, sanat ve edebiyatla ilgilenen bir hükümdar olduğunu da göstermektedir.
Gentile Bellini ve Fatih Sultan Mehmet
Fatih Sultan Mehmet’in Batı sanatıyla ilgisinin en tanınmış örneklerinden biri Venedikli ressam Gentile Bellini ile ilişkisidir.
Bellini İstanbul’a gelerek Fatih Sultan Mehmet’in ünlü portresini yaptı.
Bu portre günümüzde Fatih Sultan Mehmet’in en bilinen tasvirlerinden biri olarak kabul edilmektedir.
Fatih’in sarayında Doğu ve Batı kültürlerinden sanatçıların ve bilim insanlarının bulunması, onun kültür ve sanat politikasının dikkat çekici özelliklerinden biridir.
Fatih Sultan Mehmet Nasıl Öldü?
Fatih Sultan Mehmet, 1481 yılında yeni bir askerî sefere çıkmak üzere İstanbul’dan ayrıldı.
Ordu Anadolu yakasına geçti.
Fatih, Gebze yakınlarındaki Hünkâr Çayırı civarında rahatsızlandı ve 3 Mayıs 1481 tarihinde hayatını kaybetti.
Ölüm nedeni konusunda tarih boyunca farklı iddialar ortaya atıldı.
Zehirlenmiş olabileceği yönünde çeşitli iddialar bulunmakla birlikte bu konuda kesin bir tarihî kanıt yoktur.
Hastalığa bağlı olarak hayatını kaybettiği görüşü de tarihçiler tarafından dile getirilmektedir.
Fatih Sultan Mehmet’in Mezarı Nerede?
Fatih Sultan Mehmet’in naaşı İstanbul’a götürüldü.
Kendi adına yaptırdığı Fatih Camii’nin haziresindeki türbeye defnedildi.
Bugün İstanbul’un Fatih ilçesinde bulunan Fatih Sultan Mehmet Türbesi, Osmanlı tarihinin en önemli hükümdar mezarlarından biridir.
Fatih Sultan Mehmet’ten Sonra Tahta Kim Geçti?
Fatih Sultan Mehmet’in 1481 yılında ölümünün ardından oğulları Bayezid ve Cem Sultan arasında taht mücadelesi başladı.
Mücadeleyi Bayezid kazandı.
Böylece Fatih Sultan Mehmet’in ardından oğlu II. Bayezid, Osmanlı Devleti’nin sekizinci padişahı olarak tahta çıktı.
Cem Sultan’ın taht mücadelesi ise ilerleyen yıllarda Osmanlı dış politikasını etkileyen önemli bir uluslararası meseleye dönüştü.
Fatih Sultan Mehmet Neden Önemlidir?
Fatih Sultan Mehmet’in Osmanlı ve dünya tarihindeki yerini yalnızca İstanbul’un fethiyle açıklamak yeterli değildir.
Fatih, Osmanlı Devleti’nin siyasi yapısını merkezileştirdi.
Anadolu ve Balkanlar’daki Osmanlı topraklarını genişletti.
Karadeniz’de Osmanlı hâkimiyetini güçlendirdi.
İstanbul’u imparatorluğun siyasi, ekonomik ve kültürel merkezi hâline getirdi.
Bilim, sanat ve eğitimi destekledi.
Onun döneminde Osmanlı Devleti artık yalnızca güçlü bir bölgesel devlet olmaktan çıkarak imparatorluk niteliği taşıyan büyük bir siyasi güce dönüştü.
İstanbul’un 29 Mayıs 1453’te fethedilmesi ise Fatih Sultan Mehmet’i yalnızca Osmanlı tarihinin değil, dünya tarihinin en tanınmış hükümdarlarından biri yaptı.
Fatih Sultan Mehmet Hakkında Kısa Bilgiler
Tam adı: II. Mehmet
Bilinen adı: Fatih Sultan Mehmet
Babası: II. Murad
Annesi: Hüma Hatun
Doğum tarihi: 30 Mart 1432
Doğum yeri: Edirne
İlk tahta çıkışı: 1444
İkinci tahta çıkışı: 1451
İstanbul’un fethi: 29 Mayıs 1453
İstanbul’u fethettiği yaş: 21
Önemli zaferleri: İstanbul’un Fethi, Otlukbeli Savaşı ve çok sayıda Balkan-Anadolu seferi
Şairlik mahlası: Avnî
Ölüm tarihi: 3 Mayıs 1481
Ölüm yeri: Gebze yakınlarındaki Hünkâr Çayırı
Türbesi: İstanbul, Fatih Camii
Yerine geçen padişah: II. Bayezid
Fatih Sultan Mehmet’in yaklaşık 30 yıllık ikinci saltanatı, Osmanlı tarihinin en büyük dönüşüm dönemlerinden biri oldu. 21 yaşında İstanbul’u fetheden genç padişah, hayatının geri kalanında Osmanlı sınırlarını genişletmeye ve güçlü bir merkezî devlet kurmaya çalıştı. 1481’de öldüğünde ardında, birkaç kuşak önce küçük bir uç beyliği olarak ortaya çıkan ancak artık Avrupa, Asya ve Akdeniz siyasetinin en önemli güçlerinden biri hâline gelen büyük bir imparatorluk bıraktı.
